Категория архивов: Ўзбекча

Кирилми ёки лотин?

Ўзбекистонлик бюрократ, “олим”  Шуҳрат Ризаевнинг кирил алифбосини қайта тиклаш каби жоҳилона “ташаббуси” Муҳаммад Солиҳнинг бир неча йиллар муқаддам Fergananews.com сайтида босилган қуйидаги мақоласини яна долзарб қилмоқда. Марҳамат, ўқиб хулоса чиқаринг. Bебсаҳифаси таҳриряти * * * “УНЛИЛАР УЙҒУНЛИГИ”…

Озчилик мансублари

Бугун ўлкамизда моддий дунё қадриятлари биринчи планга чиққан бир замонда, одамнинг бутун куч-қуввати фақат қорин тўйғазиш мужодаласига сарф булаётган бир пайтда маьнавият ва ахлоқ хусусида гапириш жуда қийин. Чунки оч қоринга қўшиқ ёқмайди. Оч қоринлар…

М.Солиҳ: Бирлик 7 Турк давлатидан ташкил қилиниши мумкин

(Давоми. Боши ушбу линкда – “М.Солиҳ: Раҳматли Ўзолнинг Турк бирлигига умри етмади”) Турк халқларининг озодлик мужодаласи рамзларидан бири бўлган сургундаги Ўзбек мухолиф лидери, ёзувчи, шоир Муҳаммад Солиҳ билан қилган суҳбатимизнинг  сўнгги бўлимида Турк бирлигини қуриш учун…

М.Солиҳ: Раҳматли Ўзолнинг Турк бирлигига умри етмади

(Давоми. Боши ушбу линкда – “Муҳаммад Солиҳ: Темур ҳам Боязид ҳам бизнинг аждодимиздир”) Умрини мазлум Турк халқларининг ҳуқуқини ҳимоя қилиш билан ўтказган, бир неча йилдан буён Туркияда сургунда яшаб келаётган Ўзбек мухолиф лидери Муҳаммад Солиҳ, Каримовнинг…

Муҳаммад Солиҳ: Темур ҳам Боязид ҳам бизнинг аждодимиздир

(Давоми. Боши ушбу линкда – “Туркашнинг Туркчи сиймоси шууримга ерлашди”) Сургундаги мухолифат лидери, ёзувчи, шоир Муҳаммад Солиҳ YeniBirlik газетасига берган интервьюсида, 1918 йил Қўқон Мухторияти (Туркистон Жумҳурияти)да Лениннинг амри билан, Армани Дошноқлар ёрдамида 3 кун ичида…

“Туркашнинг Туркчи сиймоси шууримга ерлашди”

1991 йил Ўзбекистон президентлигига сайловларда Каримовга қарши номзодини қўйган ва кейинчалик сургун қилинган, бу ҳам етмагандай 3 марта суиқасд таҳликасини бошидан  кечирган Ўзбекистон мухолифат лидери, ёзувчи, сиёсатчи Муҳаммад Солиҳ, Туркияни 1972 йилда илк маротаба Алпарслон Туркашнинг шахси воситасида…

Истанбулда жума

Истанбул ташқаридан қараганда этник ва маданий жиҳатдан космополит бир шаҳар бўлиб кўринади ва бу хусусиятни шаҳарга ҳар куни оқиб келаётган туристлар янада бўрттириб кўрсатади. Айниқса,  Истанбулнинг савдо марказлари жойлашган кўча ва тор сўқоқлари сизга қадимги Бобилни эслатади. Бу…

Умида Солиҳ: Онам ҳақ деб билган ягона йўл Ягона Ҳаққа йўл эди

Ойдин Солиҳ қизи Умида билан (оила архивидан олинган сурат). Яқинда Қирғизистон пойтахти Бишкек шаҳрида ҳакима Ойдин Солиҳнинг “Ҳақиқий тиббиёт (Йўқотилган шифо изидан)” китоби рус тилида босмадан чиқди. Ойдин Солиҳ 1943 йили Луганскда туғилган. Отаси поляк,…

Муҳаммад Солиҳ: Мирзиëевнинг халққа яқинлашиш ҳаракатлари менга самимий кўринди!

23 март куни Ўзбекистон Халқ ҳаракати раиси¸ мамлакат мустақиллиги учун курашиб¸ сўнгра¸ мустақил Ўзбекистон ҳукумати тазйиқи остида ватандан чиқиб кетишга мажбур бўлган Муҳаммад Солиҳ Шавкат Мирзиëвни қўлловчи илк видеобаëнот билан чиқди. Узоқ йиллар Тошкент ҳукумати…

‘Мирзиёев мухолифатга умид берди’

  Мухолифатдаги Ўзбекистон Халқ Ҳаракати раиси Муҳаммад Солиҳ Президент Шавкат Мирзиёевнинг ижтимоий-иқтисодий соҳада бошлаган ислоҳотлари умид берувчи эканини айтди. Унинг айтишича, янги раҳбарнинг илк қадамлари одатда ҳукумат ҳақида ўта танқидий қарашда бўлган мухолифатнинг фикрини ўзгартирган.…

Адолат

Муҳаммад СОЛИҲ АДОЛАТ Адолат ҳаммага тенг қараш эмас, адолат ҳар кимга у лойиқ бўлган мезонда қарашдир. (2016) * * * ТИЛ ВОҚЕАСИ Баъзан ёзишнинг бир тил воқеаси эканини унутиб қўяман… Умримнинг иккинчи ярми ўзбек тили…

Дарахт

(Олис табассуминг сояси) Мана шу дарахтга бераман Сенинг етим қолган исмингни. Токи дарахт мазмун касб этсин, Токи камроқ ўртансин виждон, Сендан сўнг ҳам тириклигимга… Токи деразамда титрасин абад Олис табассуминг сояси!… 1981 Муҳаммад Солиҳ

Кетар эканман…

Ойдинга Менга жуда зарур, жуда ҳам керак Сенинг юзингдаги сокин ифода. Бу тиниқ кўзларинг ҳеч қачон Инкор этмас сенинг дудоқларингни. Сен дунёда энг Буюк Aёл Аёллар удумин рад этасан илк: Кўзёшлар ўрнига, видо ўрнига Чеҳрангдан…

Ойдин Солиҳ: «СИЗ УНУТДИНГИЗ… Дунё бахтли яшаш учун яратилган жой эмас, имтиҳон жойидир»

Инсон ёки жонли ва жонсиз мавжудотлар макро ва микро дунёда бирликда мавжуддир. Макро дунё нима ўзи? Макро дунёси молекулалар ва атомлардан иборат. Атом модданинг энг кичкина парчасидир. Атом ости дунёси микро дунё дейилади. Микро дунёда…

Эрталаб

Эрталаб уйғонар эканман, кечаги берилган ваъда мени қийнамайди. Кўзимни очар эканман, ҳеч кимдан қарз сўрамайман. Мен ўз қорнимдан аввал, нафсимдан аввал, ҳатто кўзларимдан олдинроқ уйғонаман эрталаб. Эрталаб ўз ҳаётимга муболағасиз қарайман. Эрталаб менинг фикрим мустақил.…

Поезд

Поездга чиқасан. Онанг қўл силтар. Хотинингнинг ҳўл рўмолчаси Гуё синган қанот — ҳилпирамайди. Лекин хайрлашмас сен билан боғлар, Қўл силтамас дарахтлар, xўмраяр тоғлар, «Видо» айтолмайди сенга пахтазор!... Улар сендан хат ҳам кутмайди!.. Сен ҳалок бўлдинг-ку,…

Муҳаммад Солиҳ шеърлари Уйғур тилида

Муҳаммад Солиҳнинг шеърлари Уйғур тилига таржима қилинди. Қуйида уйғур шоир ва таржимони Ёлқин Азизий таржимасида Муҳаммад Солиҳнинг «Мансур шеърлар» туркумидан бир парча эълон қиламиз. مۇھەممەد سالىھ : مەنسۇر شېئىرلار (ئۆزبېكىستان)ئۆزبېكىچىدىن ئۇيغۇرچىلاشتۇرغۇچى : يالقۇن ئەزىزىتۈركىي تىلدا…

Инсон ўз ниятининг акс-тасвиридир

Каримов режимининг мухолифатга нафрати табиий кўринса-да, ўзларини режим мухолифи санаган ғаююрлар гуруҳидаги нафратнинг ижтимоий илдизларини топиш унчалик осон эмас. Ҳар ҳолда, буни 1980-нчи йилларнинг охирида юртимизда юз берган сиёсий ўзгаришлар заминидан ахтариш лозим. Лекин мақоламизнинг…

Каъбани соғиниб

Мен яна соғиндим уйингни, Эгам Эй бизни яратган Раҳмонир Роҳийм! Бу бир ташбих эмас, ҳақиқатан ҳам Соғинчдан кўкларга юксалар оҳим! Шукур-ки, синдирдинг нафснинг созини, Ўрнига юракни ингратдинг, Роббим! «Соғинмоқ» феълининг туб маъносининг «Сиғинмоқ» эканин англатдинг,…

Ўтган асрнинг «Турғунлик йиллари»да ёзилган шеърлар

Қуйидаги шеърлар ўтган ХХ асрнинг 70 йиллари ўрталарида битилган, яъни роппа роса 40 йил олдин. Қирқ йил!.. Бу орада кўп вокеалар бўлиб ўтди, уларнинг энг каттаси Советлар Иттифоқи йиқилши эди Ўзбекистон мустақил бўлди, аммо Совет…

Опам, дўстим, ғоядошим ва Устозим

Инсонлар кўпинча уни ҳаким ўларок танирди. Мен бу ерда унинг инсонлигидан, характеридан, ислом динининг моҳиятини ўзида акс эттирган асл, зариф туришидан сўз этмак истайман. Қаерга бормасин, бошқалардан кескин ажралиб турарди, албатта уни кўрардингиз. Ёмон кийинган,…

Тарафсизлик кутма

Мусулмон эсанг кел, мен билан қайғур, Лоқайд қараб турма, тараф бўл. Уйғур ўлдирилса сен ҳам бўл уйғур, Араб зулм кўрса сен ҳам араб бўл! Буни эплолмасанг, лоақал мендан, Тарафсизлик кутма, узр, тарафман — Ҳар ер…

Муҳаммад Солиҳ: “Озодликсиз барқарорлик бўлмайди”

BBCUzbek.com ўқувчиларининг саволларига таниқли шоир ва мухолифатдаги “Эрк” демократик партияси раҳбари Муҳаммад Солиҳ жавоб беради. Муҳаммад Солиҳ 1949 йилда Хоразм вилоятида туғилган. Тошкент Давлат Университети(ҳозирги Миллий Университет)нинг журналистика факультетини, Москвадаги Олий Адабиёт курсини тугатган. У…

1 ярим миллиондан ортиқ ўзбекистонлик Каримовга қарши овоз берди

Ўзбекистон Марказий сайлов комиссияси президентлик сайлови якуний натижаларини эълон қилди. Ана шу расмий натижалардан хулоса қилинадиган бўлса, Ислом Каримовга овоз бермаганлар сони 1 ярим миллиондан ортиқроқдир. Бу дегани бир ярим миллиондан ортиқ ўзбекистонликлар президентлик курсисига…

Дуо ўрнида

(Ойдиннинг хотирасига) Бисмиллаҳирроҳманирроҳийм. Инна иллахи ва инна илайхи рожиун. Кеча пешин номозидан кейин ўзимнинг ярмимни Истанбулнинг Онадўли ёқасидаги Қоража Аҳмад қабристонига кўмиб келдим. Севгилимни кўмиб келдим. Китобимдаги ҳузунли шеърларнинг қаҳромони бўлган бир аёлни Истанбул тупроқларига…

Миллий ғурур ҳақида

Инсон фақат шахсан ўзи бажарган ишдан, шахсан ўзи яратган нарса билан ва шахсан ўзи адо этган вазифа билан ғурурланиши мумкин. У ҳолда бир киши ўзининг Ўзбек булиб туғилганидан, Рус бўлиб туғилганидан ёки Инглиз бўлиб туғилганидан…

МУҲАММАД СОЛИҲ: “Динимизнинг обрўсини туширадиган ҳаракатлар — фитнадир”

Ўтган ой бошларида Ироқ ҳудудида шиддат билан юз берган воқеалар дунё жамотчилигида ташвиш уйғотди. Айниқса ўзларини «Ироқ ва Шом Ислом Давлати» (“Ад давлат ал Исламия фил Ирақ ва Шом”) (ИШИД) деб атовчи жангари гуруҳнинг жуда…

Умид

Ҳеч нимам йўк хайир бобида, фақат чексиз пушаймоним бор, факатгина ўз азобида қоврилаётган бир иймоним бор.   Факат мени яратган Эгам, афу этмоқ учун сўнгги он бир баҳона топади деган Роббим ҳақда ҳусни зоним бор!…

Агар…

  Агар бошқа шоирларга ҳам талабчанликни ўзимга қўйгандай қаттиқ қўйганимда эди,  шоирлар орасида битта ҳам дўстим қолмаган бўларди. Муҳаммад Солиҳ   Если бы относился к другим поэтам с такой же требовательностью как к себе, не…

Пайғамбаримиз саллаллоҳу алайҳи вассалламга тақлид

Ҳадафни  кўролмай  йўлим сўнгида адашиб кетардим мен ёппа-ёлғиз турмаганда эди кўзим ўнгида нур билан йўғрилган қутлуғ сиймонгиз.   Агар боқмасайди мусаллим нигоҳ, ҳайбат либосини кийган тавозе, кибр дунёсида камтарий мутлоқ санаб юрар эдим ўзимни  ўзим.…

ОЙДИНГА

Ориққинам менинг, гўзал ниначим, Урушқоним менинг, аҳилим менинг, Товушқоним менинг, тезкор гиначим, Камалак сингари, ҳар хилим менинг. Сен менинг ойимсан, менинг мўъжизам, Ойкаби ҳеч қачон тутилмаганим, Сен ёлғиз кучлимсан, менинг ожизам, Дафъатаним менинг, кутилмаганим. Тилимга ҳеч қачон…